Die jaartalle krap aan my

DONDERDAG 5 FEBRUARIE 2015

Wat beteken 2015? Wat beteken dit dat ek gebore is in 1971? En niemand behalwe wetenskaplikes praat eens van 2045 of 2055 nie!

Dit krap nou al lank aan my dat ek die heeltyd dink aan hierdie jaartalle, en ek weet nie mooi hoe hulle in mekaar steek nie. En as ek weer sien, verander die nommer al weer.

Hier is een verduideliking:

Ek is gebore in 1871. Dis nou 1915, die tweede kalenderjaar van die Groot Oorlog. Volgens lewensverwagting (tans, in elk geval, indien nie 100 jaar gelede nie), kan ek verwag om te leef tot min of meer die middel 1940’s.

Dit beteken ek is gebore in die jaar toe Otto von Bismarck Pruise en geallieerde state gelei het tot oorwinning oor Frankryk, en die vereniging van Duitsland; en ek behoort te sterf in my sewentigs net nadat die geallieerdes die Fasciste verslaan het in die Tweede Wêreldoorlog. Sou ek nog ’n dekade leef, tot in my middel tagtigs, sou ek ook kon sien in ’n kleurtydskrif, en moontlik op swart-en-wit TV, hoe skud Elvis Presley sy been soos geen ordentlike jong man dit in my dag sou gedoen het nie.

   

——————–

(Erkenning vir die Bismarck foto: Bundesarchiv, Bild 183-R68588 / P. Loescher & Petsch / CC-BY-SA 3.0)

______________________

“As geldmaak nie jou eerste prioriteit is nie, wat is dan?”

WOENSDAG 4 FEBRUARIE 2015

Stel jouself voor iemand vra jou om ’n redelike groot geldelike bydrae te maak tot ’n saak, en jy antwoord, “Ek maak nie eintlik veel geld nie. Dis nie wat ek doen nie.”

“Wat bedoel jy?” sal die persoon geskok vra. “Almal het tog geld nodig!”

Nie een om ’n kans verby te laat gaan om ’n wanopvatting uit te wys nie, reageer jy dat natuurlik het meeste mense geld nodig, maar dat nie almal nodig het om geld te maak nie. As voorbeelde noem jy monnike en nonne, ryk mense se kinders, mense wat ryk geërf het, kriminele wat reeds genoeg geld gesteel het, en so aan.

Jy verduidelik verder dat jy wel ’n deeltydse werk het, maar dat jy net genoeg geld maak om huur te betaal, kos te koop, rekeninge te betaal, en so nou en dan iets lekkers te doen. Jy voeg by dat enige ekstra geld gespaar word sodat jy elke jaar of twee jou familie kan besoek in jou geboorteland.

Na ’n oor en weer gevraery kom dit dalk uit dat jy tog probeer om meer geld te maak.

“Ja,” sal jy sê. “Dit is so.”

Jy verduidelik dat jy nie onnosel is nie. Jy’s bewus van die voordele daarvan om meer geld te hê as net wat jy nodig het om huur en lewenspolis en telefoon en so aan te betaal, en om kos te koop en so een keer per maand ’n movie te gaan sien. “So ek probeer om meer geld te maak, maar weereens, dis nie my eerste prioriteit nie.”

“Jy’t nie kinders nie, het jy?” sal die ander persoon vies vra.

“Nee,” sal jy antwoord. “Daarvoor sal ek immers heelwat meer geld nodig hê.”

“As geldmaak nie jou eerste prioriteit is nie, wat is dan?” sal die ander persoon vra, teen dié tyd sigbaar geïrriteerd.

“Soos elke ander mens op hierdie planeet,” begin jy afgemete, “insluitende die man of vrou wat met liefde ’n kind grootmaak, die man of vrou wat in groot opregtheid ’n god aanbid, en die man of vrou wat groot hoeveelhede dwelms of drank gebruik, is dit om my eie lewe die moeite werd te maak. En ek het ontdek dat daar dinge is wat relatief min of geen geld vereis wat my inderdaad laat voel asof my lewe die moeite werd is om te leef, meer as wat die geval was toe ek bloot probeer het om soveel geld te maak as moontlik en nie veel anders nie.

“As ek deur wie ek is en wat ek doen ’n klein bydrae kan maak om ander mense te help om ook oortuig te wees dat hulle lewens die moeite werd is om te leef,”  voeg jy dan na by na ’n kort pouse, “is dit ook goed.

“Maar,” sê jy dan, en sirkel terug na die begin van die gesprek, “ongelukkig maak ek nie tans genoeg geld om veel by te dra tot hierdie edel saak nie.”

Is dit goed genoeg?

Dit sal die dag wees.

______________________